بازی درمانی

بازی درمانی

بازی درمانی کودکان اوتیسم

اوتیسم و کودکان مبتلا به مشکلات سیستم عصبی به ویژه طیف اتی آسپرگر و اختلالات پردازش حسی، بازی به منزله کار برای آنها می باشد. این مساله قابل درک است بسیاری از کودکان مبتلا به اختلالات سیستم عصبی اوتیسم ، مهارتهای ارتباطی و حرکتی به اند فرایندهای حسی چالش برانگیز است.

این درگیری ها در نهایت بر توانایی این کودکان تاثیر می گذار او مانع این می شود که در بازی آزاد حضور یابند و درگیر شوند. چالش های موجود پیچیده هستند زیرا این کودکان اوتیسم با یادگیری از طریق مشاهده دیگران که یک عامل کلیدی در بازی است، مشکل دارند. همچنین، تعاملات و مهارت اجتماعی، به خودی خود انگیزه ای قوی برای کودکان طیف اوتیسم و سندرم آسپرگر نیست.

بنابراین آنها به طور طبیعی تمایلی به بازی کردن با سایر کودکان ندارند. به هر حال گزارشهای والدین، مربیان و درمانگران و همچنین تجارب من حاکی از آن است که کودکان روش های موثر درگیر شدن با اشیاء و مردم را جهت گسترش مهارت های حسی، حرکتی، کلامی و اجتماعی خود می آموزند و از برقراری این ارتباط لذت می برند.

  

پیشنهاد می شود مطالعه کنید: گفتار درمانی

برقراری یک ارتباط هدف اصلی در بازی درمانی کودکان اوتیسم و فعالیت های این کتاب، افزایش درگیر شدن کودک با جهان اطرافش است. گاهی اوقات ممکن است تلاش برای جلب و حفظ علاقه بعضی از کودکان بیهوده به نظر برسد. چانس ما مراقبين و مربیان کودکان اختلالات سیستم عصبی (اوتیسم- اتیسم) هنگام بازی و آموزش این است که ما میزان علاقه مندی کودک را بر اساس بازخوردی که به ما می دهد قضاوت می کنیم. هرچند کودکان اوتیسم- اتیسم، آسپرگر یا اختلال پردازش حسی حتی در دوره نوزادی بازخوردی ندارند.

ممکن است تعامل با کاهش یابد یا تغییر کند، در نهایت فعالیت خود را کمتر می کنیم یا تجارب کمری - کودک فراهم می آوریم. ما اغلب اوقات تمایل داریم از کودکانمان محافظت کنیم یا به راحتی از تحریک حواس آنها پرهیز می کنیم، با این کار فرصت های آنان را در یادگیری برقراری ارتباط محدود می کنیم.

 

بازی درمانی اوتیسم

 

کودکان اوتیسم -اتیسم ، نسبت به کودکانی که روند رشد طبیعی دارند کمتر در معرض تجارب حسی و حرکتی و کلامی قرار می گیرند. اغلب به این دلیل است که بازخوردی مبنی بر علاقه مندی آنها نسبت به بازی با مخاطب واقع شدن از خود نشان نمی دهند. حتی ممکن است بعضی از آنها نسبت به اقدامات تربیتی واکنش منفی داشته باشند. مثلا هنگامی که کودکان اوتیسم -اتیسم با دست نگه داشته می شوند، با تلاش سعی در خلاص شدن دارند، از تماس چشمی می گریزند، به مراقب خود نگاه نمی کنند، همچنین کودکان اوتیسم -اتیسم نسبت به محرک های مشخص مانند حرکت یا لمس کردن، واکنش عکس نشان می دهند.

هنگامی که کودک به در خواست ما پاسخ نمی دهد یا با شیوه ی منفی یا با حالت ترسان پاسخ می دهد، واکنش طبیعی این است که عقب نشینی کنیم و محرک را کاهش دهیم. حتی ممکن است بدون این که خودمان متوجه شویم این رفتار را از خود نشان دهیم. این یک پاسخ طبیعی است که در همه تعاملات انسانی به وقوع می پیوندد.

 

پیشنهاد می شود مطالعه کنید: كاردرماني حسي

برای درمان و آموزش کودکان دارای اتیسم (اوتیسم) می توان از بازی درمانی کمک گرفت. قطعا می توان گفت یکی از بهترین روش ها بازی درمانی است. وقتی والد یا درمانگر از بازی برای آموزش بهره می برد کودک می تواند مهارت ها و پیشرفت هایی در بازی با همسالان، توجه مشترک، مهارت های فیزیکی و حرکتی، بیان نیازهای خود و ...کسب کند.

مواردی را در بازی با کودکان دارای اتیسم(اوتیسم) باید مورد توجه قرار داد از جمله:

  • بازی را در همان محدوده ای که کودک هست شروع نمود تا کودک احساس ناراحتی و ناامنی نکند.
  • تقلید آیینه وار رفتارهای کودک
  • افزودن فعالیت های کوچک به بازی کودک برای طولانی تر شدن بازی
  • به آرامی تعامل با کودک برقرار کنید و گرفتن و دادن اسباب بازی به هم بازی اش را آموزش دهید.
  • در مورد بازی صحبت کنید و سعی کنید او هم به مرور تشویق به مکالمه شود.
  • خوشحال و هیجان زده به بازی بپردازید.

 

بازی درمانی اوتیسم(اتیسم)

هنگامی که به کودکان لبخند می زنیم یا با آنها حرف می زنیم، آنها نیز به ما لبخند می زنند و صداهایی از خود در می آورند. سپس ما نیز در پاسخ واکنش مثبت آنها لبخند می زنیم و صدا در می آوریم. هنگامی که این اتفاق نمی افتد، رفتار ما نیز کاهش می یابد زیرا پاسخ مورد نظر خود را نمی کنیم. تعامل، یک رفتار متقابل است، بنابراین هنگامی که کسی کم صحبت است، ما نیز در مقابل، تمایلی به صحبت کردن با او نخواهیم داشت.

هنگامی که والدین در زمین بازی فرزند خود را سوار تاب می کنند و کودک فریاد می کشد، بیشتر آنها کودک را از تاب پیاده می کنند - و این اتفاق ممکن است کمی پیش از این که والدین تلاش کنند دوباره او را سوار کنند بیفتد. اگر والدین در تلاش بعدی واکنش مشابه را دریافت کنند، ممکن است هرگز دیگر سراغ تاب نروند. برای سایر تجارب نیز همین اتفاق می افتد، مانند لمس کردن یک بافت مشخص، گوش دادن به نوع خاصی از موسیقی با خوردن انواع مختلف خوراکی که ممکن است کودک نسبت به آنها واکنش منفی داشته باشد.

عدم پاسخ کودک با پاسخ منفی به زودی رفتار ما را به عنوان بزرگسال تغییر می دهد. زیرا عدم پاسخ مثبت به طور مستقیم رفتارهای ورودی ما را کاهش می دهد. در اصل ما به عنوان مراقبين، از کودک آموخته ایم که کاهش ارتباط کلامی و یا حتی محافظت کودک از محرک های حسی - حرکتی موجب واکنش نامطلوب می گردد.

 

پیشنهاد می شود مطالعه کنید: كاردرماني

هنگام تعامل با کودکان از جمله کودکان اوتیسم -اتیسم، باید وانمود کنیم که آنها منظور ما را می فهمند و از تعامل ایجادشده چیزهایی را دریافت می کنند حتی اگر به نظر برسد این گونه نیست. ما نمی توانیم به طور مستقیم از روی بازخوردی که می دهند در مورد میزان علاقه مندی آنها قضاوتی داشته باشیم؛ در این صورت مجبوریم فعالیت های خود را کم کنیم.

لازم است مراقب باشیم به خود اجازه ندهیم تلاشمان کم شود، چون این کودکان اوتیسم -اتیسم نیاز به تلاش بیشتر دارند، نه کمتر، در حین انجام فعالیتهای این کتاب با کودک، فرض کنید سیستم عصبی او با فعالیت مورد نظر بارور شده است. وانمود کنید بین شما و کودک ارتباطی برقرار شدوا اگر این گونه به نظر نرسد.

به خاطر داشته باشید کودکان اوتیسم -اتیسم ذخیره سازی و دسترسی به اطلاعت نیاز به سطوح بالاتر تحریک به شیوه های مخان کلیدی این است که همواره در حال افزایش درگیری کودک با دنیای پیرامونش باشید.

 

بازی درمانی کودکان اتیسم (اوتیسم) برای افزایش شناخت و ارتباط کودکان

بازی با کلمات کودکان اتیسم (اوتیسم):  

در این بازی صفات و کلمات به کار می روند. بدین صورت که مثلا صفات بزرگ و کوچک انتخاب می شوند و همه باید در جملات خود این دو صفت را بکار برند. برای مثال درمانگر به کودکان اتیسم (اوتیسم) می گوید روی ماشین بزرگ یک توپ کوچک است. یکی از کودکان اتیسم (اوتیسم)  باید آخر جمله قبلی او را تکرار و جمله دیگری به آن بیفزاید. مثلا بگوید روی توپ کوچک یک سوراخ بزرگ است و...و به این صورت همه ی کودکان جملات خود را بیان کنند.

بازی های دست گرمی کودکان اتیسم (اوتیسم):

در این بازی ها شرکت کنندگان با انجام حرکت های بدنی، حرکت در فضا یا بیان جملات به شکل غیر معمول، آرام می شوند و خود را باز و رها می کنند. در بازی بعدی یک کودک اتیسم (اوتیسم)  شکلک در می آورد کودک کناری همان را تقلید می کند و به کودک بعدی منتقل می کند .

بازی های آشنایی با یکدیگر و معرفی کودکان اتیسم (اوتیسم):

این بازی ها در صورتی که قبلا اعضای گروه با یکدیگر آشنا نشده باشند برای آشنایی متقابل، و اگر همدیگر را می شناسند برای آشنایی و نزدیکی بیشتر مورد استفاده قرار می گیرند. بدین صورت که دور یک دایره می ایستند و هر کودک اتیسم (اوتیسم) سریع اسم خود را می گوید بعد علاوه بر اسم، حرکت هم اضافه می کنیم.

بدین صورت که هرکس اسم خود را می گوید و یک ادا یا ژست در می آورد، سپس گروه به او سلام کرده و ادای او را تکرار می کنند، در مرحله بعد علاوه بر اسم و ادا، کودک اتیسم (اوتیسم)  علاقمندی خود در مورد چیزی یا کاری را بیان می کند و سعی می شود با هم ارتباط برقرار کنند.

 

بازی درمانی اوتیسم

 

بازی گروه نافرمان کودکان اتیسم (اوتیسم):

رهبری انتخاب می شود. رهبر به اعضای گروه دستور کاری را می دهد یا حرکتی را انجام می دهد و گروه برخلاف دستور یا حرکت عمل می کنند.

بازی تجسم کردن کودکان اتیسم (اوتیسم):

گروه به صورت دایره می نشیند، یک نفر از گروه برای حدس زدن انتخاب می شود و چشم بند می زند اعضا یک نفر را در نظر می گیرند که تجسم کنند و هر کدام از اعضای گروه یکی از ویژگی های فرد مورد نظر را می گوید. در پایان فردی که چشم بند دارد باید حدس بزند گروه در مورد چه کسی صحبت می کنند. به ترتیب هرکدام از اعضا برای حدس زدن انتخاب می شوند. این بازی را می توان با شی هم انجام داد.

بازی هایی برای همکاری گروهی و اعتماد کودکان اتیسم (اوتیسم):

در این بازی ها کودکان اتیسم (اوتیسم)  همکاری با یکدیگر را می آموزند. به طور مثال دو کودک انتخاب می شوند و روبه روی هم می نشینند. کودک اول به جهتی از اتاق نگاه می کند. کودک هم گروهی باید جهت نگاه او را دنبال کند و بیان می کند کودک اول به چه چیزهایی نگاه می کرده است. یا هدفی برای گروه دو نفره در نظر گرفته می شود و به هر کودک وظیفه ای داده می شود تا با هم به هدف برسند مثلا به کودکان وظیفه جمع آوری توپ ها از روی زمین و انداختن آن ها داخل یک سبد دیگر داده می شود.

کودکان به فاصله ای دورتر از توپ ها می روند و یک کودک باید توپ ها را از روی صندلی بردارد و و توپ را به سمت کودک دیگرپرتاب کند و کودک دیگر توپ را داخل سبد بیندازد. در بازی درخت نیز کودکی در مرکز دایره می ایستد و کودکان دیگر با حرکت دست هایشان شاخه های درخت را حرکت می دهند و درخت با اعتماد به آنها حرکت می کند. بازی ماهی و ماهی گیر، هم یک کودک اتیسم (اوتیسم)  به عنوان ماهی گیر انتخاب می شود و به دنبال ماهی ها می دود و یک ماهی را می گیرد. ماهی گرفته شده به عنوان دستیار ماهی گیر می شود و با هم به دنبال ماهی ها می دوند.

 

بازی درمانی اوتیسم

 

گام های کودک 

اگر یک فعالیت بسیار طولانی و پیچیده باشد، بسیاری از کودکان همراه نمی شوند. برای انگیزه لازم است احساس کنند فعالیت برای شان شادی آفرین است چون کودکانی که نه واضحی از فعالیت نداشته باشند، تمایلی به شرکت در آن فعالیت را نخواهند داشت. این مساله برای همه ی کودکان صادق است؛ چه کودکان عادی و چه کودکان مبتلا به مشکلات سیستم عصبی.

بنابراین یکی از نکات کلیدی آموزش یک بازی یا فعالیت جدید به کودک این است که فعالیت را به بخش های کوچک تقسیم کنیم و هر بخش را جداگانه برای کودک تشریح کنیم. هر بار که کودک فعالیت های یک بخش را به خوبی آموخت، می توانید مراحل بعدی را به آن اضافه کنید. در واقع شما یک سری کار که با هم تشکیل یک فعالیت یا بازی را می دهند، پشت سر هم ردیف می کنید. در حین انجام فعالیت ها و تمرین های این کتاب به خاطر داشته باشید: هرگاه درک یک فعالیت برای کودک مشکل بود، سعی کنید آن را به بخش های کوچک تر تبدیل کنید تا مدیریت اجرای آن برای شما آسان تر گردد.

 

پیشنهاد می شود مطالعه کنید: هیدروتراپی(آب درمانی)

یادگیری مهارت های حرکتی هنگامی که هر شخص، به فرد دیگری که فعالیت های فیزیکی انجام می دهد نگاه می کند، سلولهای عصبی مربوط به حرکت در مغز، به عنوان "نرونهای آینه ای" به گونه ای عمل می کنند که گویا خود شخص آن فعالیت را انجام داده است. به عنوان مثال هنگام تماشای شخصی که توپ بیس بال ( پرتاب می کند، سلول های عصبی حرکتی فعال شده بین پرتاب کننده واقعی و شخص تماشا مشترک است.

مطالعات نشان داده است که افراد طیف اتیسم در مقایسه با افراد عادی، د سلول های عصبی آینه ای هستند. از آنجایی که کودکان دارای مشکلات سیستم عصبی در پرداز اطلاعات مربوط به حرکت یا تکرار فعالیت های حرکتی دچار مشکل هستند، تشویق آنها به تماشای فعالیت های حرکتی از جانب دیگران به تنهایی کافی نیست - بهتر است چندین بار در کمک و راهنمایی کنید تا بدن او بتواند آن کار را انجام دهد. اگر کودک نتواند بدنش را برای ان فعالیت های مورد نظر هماهنگ کند، مغز او نمی تواند تنها از راه مشاهده این هماهنگی .   دهد. همزمان با توضیح شفاهی در مورد چگونگی انجام یک حرکت، بدن او را نیز در انجام حرکت یاری دهید.

به عنوان مثال اگر می خواهید به کودک چگونگی حرکت با اسکوتر را بیاموزید، با حرکت دادن بازوان او، فرم بدنش را در وضعیت انجام فعالیت قرار دهید و الگوی انجام کار را به صورت عملی به او ارایه کنید. با گفتن این جمله که: "ابتدا دست راست و سپس با دست چپ خودت را روی زمین بکش"، او را هدایت کنید. به محض این که کودک یک بار موفق به انجام کاری شود، قادر خواهد بود به طور مستقل آن را انجام دهد.

تقویت کننده ها

 انگیزه بعضی از کودکان برای شرکت در یک فعالیت، نو بودن آن است؛ در حالی که کودکان دیگر از انجام فعالیت های نو، یا حتی آشنا خجالت می کشند، مگر اینکه یک تقویت کننده عینی و واقعی وجود داشته باشد. به عبارت ساده تر، ماهیت بعضی از فعالیت ها برای برخی از کودکان انگیزه بخش است، در حالی که بقیه فعالیت ها نیاز به تقویت کننده های اضافی دارند تا کودک به انجام آنها مبادرت ورزد. این به منزلهی عدم جذابیت فعالیت برای کودک نیست. بلکه به این معناست که کودک برای درک آن به عنوان یک فعالیت جذاب با یک کار قابل اجرا، دچار مشکل است. به محض این که کودک بتواند کاری را انجام دهد یا مهارتی را کسب کند، درک او نسبت به فعالیت افزایش می یابد به نحوی که از انجام آن لذت می برد. بنابراین چرخه آغاز می شود: افزایش خشنودی از انجام کاری، منجر به افزایش مشارکت کودک در فعالیت می شود، که این خود باعث افزایش مجدد خشنودی می گردد. یک تقویت کننده می تواند یک خوراکی یا یک اسباب بازی باشد. به طور مثال، در بازی با اسکوتر تصادف با یک بالش بزرگ می تواند یک تقویت کننده باشد. از آنجایی که بسیاری از کودکان دارای مشکلات سیستم عصبی از محرک های خاصی می ترسند، دانستن آن اهمیت دارد و در صورت امکان بهتر است در کنار آن محرک های خاص، یک تقویت کننده بیرونی که برای کودک دل پذیر است را قرارداد.

شما می توانید موضوعات خود را با پزشکان و کادر درمانی ، توانبخشی موسسه مطرح بفرمائید.

پشتیبانی آنلاین واتس آپ
Close and go back to page